Mobiliteits Alternatieven

Inhoudstafel

1. Nationale maatschappij der Belgische spoorwegen
1.1 Inleiding
1.2 Tarieven
2. Basismobiliteit
2.1 Wat is basismobiliteit?
2.2 Hoe werkt De Lijn aan basismobiliteit?
2.3 Extra aanbod in meer dan 300 gemeenten op 10 jaar tijd
2.4 121,5 miljoen euro voor invoering basismobiliteit
2.5 Permanente evaluatie nieuwe projecten
3. Netmanagement
3.1 Wat is netmanagement?
3.2 Onderzoek haalbaarheid
3.3 Wat na het onderzoek?
3.4 Voorbeelden van netmanagement
4. Toegankelijkheid openbaar vervoer
4.1 Voorwaarden voor een toegankelijke verplaatsing
4.2 Wanneer is een verplaatsing toegankelijk?
5. Belbus
5.1 Hoe werkt de belbus?
5.2 Hoe reserveren?
6. Nachtbus

1) Nationale Maatschappij der Belgische Spoorwegen
1.1 Inleiding
De Nationale Maatschappij der Belgische Spoorwegen (NMBS; Frans: Société Nationale des Chemins de fer Belges, SNCB) is een naamloze vennootschap die in opdracht van de Belgische federale overheid treindiensten exploiteert. De nationale maatschappij der Belgische Spoorwegen van de treinen (van de Belgische federale overheid) heeft zijn hoofdvestiging in Brussel en is al actief sinds 1926 tot en met het heden. In 2006 vervoerde de NMBS 197,5 miljoen reizigers, die bij elkaar 9607 miljoen kilometers reisden op het totale netwerk van 35000 kilometer (waarvan 2998 km geëlektrificeerd). De trajecten lopen door alle lijnen in België en zijn grenstrajecten.
De NMBS is de enige aanbieder van personenvervoer per trein in België. De goederenafdeling, B-Cargo, moet wel enige concurrentie dulden van het Duitse Rail4chem en de Belgische firma's Dillen & Le Jeune Cargo en Trainsport, en er zijn privémaatschappijen actief op bedrijfsterreinen.
Voor extra informatie: De officiële website van de NMBS: hhtp://www.b-rail.be

1.2 Tarieven (personenvervoer)
- De tarieven zijn gebaseerd op het aantal af te leggen kilometers (met een maximumtarief voor afstanden langer dan 150 kilometer). Bepaalde groepen hebben tariefverminderingen (65-plussers mogen in de daluren reizen voor de ronde som van € 5; verder zijn er onder meer kortingen voor mindervaliden, oorlogsinvaliden en grote gezinnen).
- Er bestaan speciale dag- en weekendbiljetten die 50% korting bieden naar bepaalde (toeristische) bestemmingen. In de meeste cao's is ook vastgelegd dat werkgevers het grootste deel van de kostprijs van de maandtreinkaart voor het woon-werkverkeer (belastingvrij) terugbetalen.
- Qua abonnementen (zoals treinkaart, schooltreinkaart, nettreinkaart en Campus) en meerrittenkaarten (zoals Rail Pass, Go Pass, en Key Card) is er een ruim en niet altijd duidelijk aanbod. In 2005 heeft de NMBS een en ander vereenvoudigd.
- Treinkaartjes kunnen in het station gekocht worden (zowel aan het loket als aan de automaten), maar ook via het internet of bij de treinbegeleider (maar met € 3,00 toeslag als de loketten van het station open zijn).

2) Basismobiliteit
2.1 Wat is basismobiliteit?
Basismobiliteit is het decreet dat het basisaanbod aan openbaar vervoer bepaalt.
De volgende criteria bepalen de invulling van de basismobiliteit:
• de maximumafstand tot de dichtstbijzijnde halte
• het aantal ritten per uur
• de maximale wachttijd
Deze normen verschillen volgens de ligging (grootstedelijk, stedelijk, rand- en kleinstedelijk gebied, buitengebied) en het tijdstip (spits- en daluren).

2.2 Hoe werkt De Lijn aan basismobiliteit?
Om basismobiliteit te realiseren heeft De Lijn heel haar net onder de loep genomen. Waar niet werd voldaan aan de criteria van basismobiliteit werden nieuwe lijnen opgestart, bestaande lijnen uitgebreid of het aantal ritten verhoogd. Een bekende toepassing is de belbus, die de mobiliteit verzekert in dunbevolkte gebieden.

2.3 Extra aanbod in meer dan 300 gemeenten op 10 jaar tijd
De voorbije 10 jaar hebben bijna alle gemeenten in Vlaanderen extra openbaar vervoer gekregen. Hierdoor heeft 90 % van de woonzones een gegarandeerd basisaanbod aan openbaar vervoer. Het aantal reizigers is de afgelopen 10 jaar meer dan verdubbeld.

2.4 121,5 miljoen euro voor invoering basismobiliteit
Voor de realisatie van het extra aanbod in het kader van basismobiliteit heeft De Lijn 121,5 miljoen euro geïnvesteerd.

2.5 Permanente evaluatie nieuwe projecten
Bij de invoering van extra aanbod schenken we veel aandacht aan de efficiënte besteding van de middelen en het overleg met de betrokken partijen. Elk voorstel voor een nieuw project wordt geëvalueerd door de openbaar-vervoercommissie (OVC). De OVC bestaat uit vertegenwoordigers van de Administratie Wegen en Verkeer, de gemeente, de provincie, de NMBS, de mobiliteitscel, de Administratie Ruimtelijke Ordening en De Lijn.

Een externe auditor licht elk voorstel door. Ook de Bond van Trein-, Tram- en Busgebruikers geeft advies, zowel bij de start als de jaarlijkse evaluatie.

3) Netmanagement
3.1 Wat is netmanagement?
Netmanagement is een methode om ons bus- en tramnet te optimaliseren: we onderzoeken waar het aanbod niet is afgestemd op de vraag naar openbaar vervoer.
Netmanagement hanteert objectieve onderzoeksmethodes waarmee we nagaan waar de grootste noden zich voordoen. Op die manier kunnen we op een objectieve manier prioriteiten bepalen.

3.2 Onderzoek haalbaarheid
Vlaanderen is verdeeld in 12 + 1 vervoergebieden: het Vlaamse grondgebied en Brussel. In elk vervoergebied analyseren we de bestaande verplaatsingsstromen en vergelijken we die met het bestaande aanbod aan openbaar vervoer en de criteria van het besluit netmanagement. Vervolgens bekijken we hoeveel reizigers we kunnen aantrekken met een extra aanbod, bijvoorbeeld een nieuwe lijn of een verhoogde frequentie van een bestaande lijn.

3.3 Wat na het onderzoek?
De voorstellen die een groot potentieel aan extra reizigers aantonen, worden besproken met de betrokken gemeentes. Als de gemeentes een overeenkomst afsluiten met De Lijn en het Vlaams Gewest en als de openbaar-vervoercommissie (OVC) het project goedkeurt, wordt het project uitgevoerd. Het resultaat is dan bijvoorbeeld een nieuwe bus- of tramlijn of een aangepaste dienstregeling.

3.4 Voorbeelden van netmanagement
Spartacusplan in Limburg & Start-project in Vlaams Brabant.

4) Toegangelijkheid Openbaar vervoer

4.1 Voorwaarden voor een toegankelijke verplaatsing
Wilt u een toegankelijke verplaatsing maken met De Lijn, dan moet u vooraf reserveren via de belbuscentrale in uw provincie. De belbusmedewerker zal dan opzoeken of uw gewenste verplaatsing toegankelijk is.

4.2 Wanneer is een verplaatsing toegankelijk?
- De op- en afstaphaltes moeten toegankelijk zijn.
- Het voorziene voertuig moet toegankelijk zijn.
- De rolstoelplaats moet vrij zijn (elk voertuig beschikt over 1 rolstoelplaats).
In alle belbusgebieden en een aantal stadsnetten is het volledige aanbod toegankelijk, op voorwaarde dat u een toegankelijke rit reserveert via de belbuscentrale.

5) Belbus
Momenteel zijn er in Vlaanderen meer dan 120 belbusgebieden.

5.1 Hoe werkt de belbus?
De belbus kan stoppen aan alle belbushaltes met een haltebord van De Lijn in haar belbusgebied.
Dit soort bus rijdt niet volgens een vaste route of dienstregeling, en stopt alleen aan haltes die op voorhand werden aangevraagd. U moet dus verplicht vooraf reserveren. Hoewel de belbus geen taxi is die van deur tot deur rijdt, kunt u kriskras reizen doorheen het hele belbusgebied.

Op basis van de aanvragen voor een bepaalde rit stippelt de computer de efficiëntste reisweg uit. Ook rolstoelgebruikers kunnen mee met de belbus. Alle belbussen zijn immers uitgerust met een lift.

De tarieven en vervoerbewijzen van De Lijn gelden ook op de belbus. De belbus is dus even voordelig.

5.2 Hoe reserveren?
Om een rit met de belbus te reserveren, moet u de belbuscentrale minstens 2 uur (in Limburg 1 uur) vooraf contacteren.

De telefonist helpt u graag verder en brengt uw reservatie meteen in orde. De belbus pikt u dan op het afgesproken moment op aan de afgesproken halte.

6) Nachtbus
In Antwerpen, Gent en Leuven hoeft u zich op vrijdag- en zaterdagavond geen zorgen te maken over uw vervoer. Tijdens de weekendnachten rijden onze nachtbussen in deze drie steden. Dankzij onze nachtbussen kunt u dus genieten van een extra rondje. Onze chauffeurs zijn uw bob.
In Brugge en Oostende raakt u zowel tijdens de week als in het weekend veilig thuis met de Avondlijnen. En ook in Hasselt, Genk, Tongeren en Sint-Truiden reist u ’s avonds vlot met de Avondlijnen.

Bronnen
Wordt nog aangevuld